ඇමරිකාව සහ චීනය අතර මිලිටරි සන්නිවේදන සබඳතා යළි ඇරඹේ.

0

උත්සන්න වන ආතතීන් අඩු කිරීම ඉලක්ක කරගත් සැලකිය යුතු පියවරක් ලෙස ජනාධිපති ජෝ බයිඩන් පසුගියදා නිවේදනය කළේ ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය සහ චීනය සෘජු මිලිටරි-හමුදා සන්නිවේදනය නැවත ආරම්භ කිරීමට එකඟ වී ඇති බවය. ජනාධිපති බිඩෙන් සහ චීන ජනාධිපති ෂී ජින්පින් අතර පසුගියදා කැලිෆෝනියාවේ පැවති මුහුණට මුහුණ හමුවීමෙන් පසුව මෙම නිවේදනය නිකුත් විය. මෙම හමුව ධනාත්මක වර්ධනයන්ගෙන් සනිටුහන් වූ නමුත් ජාතීන් දෙක අතර ආතතියේ සලකුණු තවමත් පහවීමට තරම් කාලයක් ගතවුයේ නැත.

අනතුරු සහ වරදවා වටහාගැනීම් වැලැක්වීමේ මාධ්‍යයක් ලෙස විස්තර කරමින් පැහැදිලි සන්නිවේදන මාර්ග නැවත ස්ථාපිත කිරීමේ වැදගත්කම ජනාධිපති බයිඩන් අවධාරණය කළේය. නායකයින් අතර සෘජු සන්නිවේදන මාර්ගයක් ස්ථාපිත කිරීමට ඇති එකඟතාවය ඔහු අවධාරණය කළ අතර, ඔවුන්ට අවශ්‍ය අවස්ථාවන්හිදී ක්ෂණිකව සම්බන්ධ වීමටද එමගින් ඉඩ සලසයි. මෙම තීරණය ගෙන ඇත්තේ පසුගිය වසරේ එවකට එක්සත් ජනපද මන්ත‍්‍රී සභා කථානායක නැන්සි පෙලෝසි විසින් තායිවානයේ කළ සංචාරයකින් පසු චීනය හමුදා සන්නිවේදන විසන්ධි කිරීමට ප‍්‍රතිචාරයක් වශයෙනි.

ඉතිරිව ඇති එකඟ නොවීම් ජනාධිපති බිඩෙන් විසින් පිළිගෙන තිබියදීත්, ඔහු මෙම සාකච්ඡුාව ‘‘අප විසින් සිදු කරන ලද වඩාත්ම ඵලදායී සාකච්ඡුාව” ලෙස සංලක්ෂිත කළේය. මිලිටරි සන්නිවේදනය නැවත ආරම්භ කිරීම වඩා හොඳ අවබෝධයක් වර්ධනය කිරීම සහ සුපිරි බලවතුන් දෙදෙනා අතර ඇති විය හැකි ගැටුම් වළක්වා ගැනීම සඳහා මෙය තීරණාත්මක පියවරකි.

කෙසේ වෙතත්, රැස්වීමේ ධනාත්මක වාතාවරණය යටපත් වූයේ ජනාධිපති බිඩෙන් විසින් ජනාධිපති ෂී ඒකාධිපතියෙකු ලෙස පුන පුනා ප‍්‍රකාශ කිරීමෙනි. එය විවිධ ආකාරයේ ආණ්ඩුක‍්‍රමයක් මත පදනම් වූවක් බව ඔහු පැහැදිලි කළ නමුත්, මෙම ප‍්‍රකාශය ‘‘අතිශයින්ම වැරදි” සහ ‘‘වගකීම් විරහිත දේශපාලන උපාමාරු” ලෙස ලේබල් කරමින් චීනයේ විදේශ අමාත්‍යාංශයේ විවේචනයට ලක් විය.

ජනාධිපති ෂී, ඊට ප‍්‍රතිවිරුද්ධව, ඇමරිකානු ව්‍යාපාරික නායකයින් සමඟ රාත‍්‍රී භෝජන සංග‍්‍රහයක් අතරතුර එක්සත් ජනපදය සමඟ සබඳතා වැඩිදියුණු කරගැනීමට තම කැපවීම ප‍්‍රකාශ කළේය. චීනය-එක්සත් ජනපදය සඳහා දොර විවෘතව තබා ගැනීමේ අවශ්‍යතාවය ඔහු අවධාරණය කළේය. මෙම සබඳතා මගින්  ‘‘අපි තවත් පාලම් ගොඩනඟා එකිනෙකා අතර තවත් මාර්ග සකස් කළ යුතුයි.” යන්න ඔහු පැවැසීය. මතභේද පැවතිය ද නායකයන් දෙදෙනාම රාජ්‍ය තාන්ත‍්‍රික සංවාදයක් සහ සහයෝගීතාවක් පවත්වා ගැනීමට උනන්දු වූ බව පෙනේ.

හමුදා සන්නිවේදනය ප‍්‍රතිෂ්ඨාපනය කිරීම සාකච්ඡුාවේ එකම ප‍්‍රතිඵලය නොවීය. එක්සත් ජනපදය සහ චීනය ජාතීන් දෙක අතර ආතතියේ මූලාශ‍්‍ර ආමන්ත‍්‍රණය කරමින් විවිධ පෙරමුණු පිළිබඳ ගිවිසුම් ප‍්‍රකාශයට පත් කළහ. එක් තීරනාත්මක ගිවිසුමක් චීනයේ සිට එක්සත් ජනපදයට ෆෙන්ටැනයිල් (දැඩි වේදනාවට ප‍්‍රතිකාර කිරීම සඳහා භාවිතා කරන ප‍්‍රබල ඔපියොයිඞ්  ඖෂධයකි.* ගලායාම පාලනය කිරීම කෙරෙහි අවධානය යොමු කර ඇති අතර, එය අධික මාත‍්‍රාවකින් සිදුවන මරණ වැඩිවීමට දායක විය. ජීවිත බේරා ගැනීමේ හැකියාව අවධාරණය කරමින් චීනයේ සිට බටහිර අර්ධගෝලයට පූර්වගාමී රසායනික ද්‍රව්‍ය සහ පෙති නිෂ්පාදන සැපයුම සැලකිය යුතු ලෙස අඩු කිරීමට ජනාධිපති බිඩෙන් පියවර ගෙන ඇත.

ඊට අමතරව නායකයින් ඊශ‍්‍රායල -ගාසා ගැටුම පිළිබඳව සාකච්ඡුා කළ අතර, ප‍්‍රකෝපකාරී ක‍්‍රියා වැළැක්වීම සඳහා ඉරානය සමඟ ඇති බලපෑම භාවිතා කරන ලෙස ජනාධිපති බිඩෙන් චීනයෙන් ඉල්ලා සිටියේය. සුපිරි බලවතුන් දෙදෙනා කෘතිම බුද්ධිය :්ෂ* ඒකාබද්ධව පරීක්ෂා කිරීමට එකඟ විය. එමෙන්ම තායිවානය පිළිබඳ පුළුල් සංවාදයකද නිරත වූ අතර එය එක්සත් ජනපද-චීන සබඳතාවල වැදගත්ම හා භයානක ප‍්‍රශ්නය ලෙස ජනාධිපති ෂී විසින් හඳුනා ගන්නා ලදී.

සාකච්ඡුාවලින් පසුව, චීනය නිවේදනය කළේ මිලිටරි සන්නිවේදනය ‘‘සමානාත්මතාවය සහ ගෞරවය මත” ප‍්‍රතිෂ්ඨාපනය කළ බවයි. රැස්වීම වටා ඇති අපේක්ෂාව නොතකා, දෙපාර්ශවයේම නිලධාරීන් විශාල ජයග‍්‍රහණ පිළිබඳ අපේක්ෂාවන් අවතක්සේරු කළ අතර, තරගකාරිත්වය කළමනාකරණය කිරීමේ සහ විවෘත සන්නිවේදන මාර්ග පවත්වාගෙන යාමේ ඉලක්කය අවධාරණය කළේය.

එක්සත් ජනපද-චීන සබඳතාව වසර මුලදී අභියෝගවලට මුහුණ දුන් අතර, එක්සත් ජනපද ගුවන් සීමාවට ඉහළින් සැක සහිත චීන ඔත්තු බැලූනයක් බිම හෙළීම වැනි සිදුවීම්වලින් එය සනිටුහන් විය. රාජ්‍ය ලේකම් ඇන්ටනි බ්ලින්කන් පසුගිය ජූනි මාසයේ දී බීජිං නුවරට ගිය අතර එය දෙරට අතර සන්නිවේදනය සහ සබඳතා වැඩිදියුණු කිරීම අරමුණු කරගත් කැපී පෙනෙන පියවරක් විය. ප‍්‍රධාන කරුණු පිළිගන්නා අතරම ලේකම් බ්ලින්කන් අනාගතයේදී වඩා හොඳ සන්නිවේදනයක් සහ මැදිහත්වීමක් අපේක්ෂා කරන බව ප‍්‍රකාශ කළේය. මෙම මෑත කාලීන වර්ධනයන් සියුම් සම්බන්ධතාවයක් යෝජනා කරන නමුත් අභියෝගය වනුයේ තවදුරටත් ලෝකයේ ප‍්‍රධාන බලවතුන් දෙදෙනා අතර අවබෝධය සහ සහයෝගීතාව වර්ධනය කිරීමේ උත්සාහයන් සමඟ සහජීවනයෙන් කටයුතු කිරිමයි.

නිරෝෂන් පෙරේරා

About Author

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *